Η νεότερη πολιτιστική κληρονομιά και οι σύγχρονες προκλήσεις για την προστασία και την ανάδειξή της βρίσκονται στο επίκεντρο του δεύτερου κύκλου διαλέξεων «Τα Νεώτερα της Τετάρτης», που ξεκινά την Τετάρτη 14 Οκτωβρίου 2026. Τη διοργάνωση αναλαμβάνει η Υπηρεσία Νεωτέρων Μνημείων και Τεχνικών Έργων Αττικής, Ανατολικής Στερεάς Ελλάδας και Κυκλάδων (ΥΝΜΤΕΑΑΣΕΚ).
Οι διαλέξεις θα πραγματοποιούνται κατά κανόνα την πρώτη Τετάρτη κάθε μήνα, στις 18:00, στο Μουσείο Πολιτικών Εξόριστων Αη Στράτη, στην οδό Αγίων Ασωμάτων 31, στην Αθήνα, με ορισμένες αποκλίσεις από το μηνιαίο αυτό πρόγραμμα.
Ο διεπιστημονικός κύκλος συνδέει την ιστορία, την αρχιτεκτονική, την τέχνη και τη συντήρηση με ζητήματα κοινωνικής μνήμης, ταυτότητας, τεχνολογίας και κλιματικής αλλαγής. Προσεγγίζει τη νεότερη κληρονομιά ως ζωντανό πεδίο γνώσης και δημιουργίας, σε διαρκή διάλογο με το παρόν.
Οι θεματικές εκτείνονται από την καταγραφή και την τεκμηρίωση της αρχιτεκτονικής κληρονομιάς έως την αποκατάσταση, τη συντήρηση και τη μουσειακή επανερμηνεία, με ιδιαίτερη αναφορά στο Μουσείο – Οικία Γιαννούλη Χαλεπά στον Πύργο της Τήνου. Παράλληλα, εξετάζονται η κοινωνική ιστορία, η σύγχρονη πολιτιστική δημιουργία, ο ψηφιακός μετασχηματισμός, η τεχνητή νοημοσύνη και η ανάγκη ενίσχυσης της ανθεκτικότητας απέναντι στην κλιματική κρίση.
Κοινό ερώτημα των διαλέξεων είναι πώς μπορούμε να προστατεύουμε, να κατανοούμε και να επαναπροσδιορίζουμε τη νεότερη πολιτιστική κληρονομιά, ώστε να παραμένει ουσιαστική και ενεργή σε έναν κόσμο που αλλάζει.
Το πρόγραμμα
14 Οκτωβρίου 2026: «Το έργο της MONUMENTA στην προστασία και την ανάδειξη της νεότερης αρχιτεκτονικής κληρονομιάς», Ειρήνη Γρατσία (αρχαιολόγος MSc, συντονίστρια της MONUMENTA).
4 Νοεμβρίου 2026: «Ο Χαλεπάς στον Πύργο: στέρηση και δημιουργία», Αλεξάνδρα Γουλάκη-Βουτυρά (ομότιμη καθηγήτρια της Σχολής Καλών Τεχνών του ΑΠΘ, διευθύντρια του Τελλογλείου Ιδρύματος).
2 Δεκεμβρίου 2026: «Στα βήματα του Γιαννούλη Χαλεπά. Το Μουσείο – Οικία Γιαννούλη Χαλεπά στον Πύργο της Τήνου», Ελένη Μάργαρη (δρ ιστορικός τέχνης, και Σπύρος Νάσαινας, αρχιτέκτονας – μουσειογράφος).
13 Ιανουαρίου 2027: «Πολλαπλές ταυτότητες και κληρονομιές: ένα οθωμανικό αρχοντικό του 19ου αιώνα αυτοβιογραφείται», Κυριακή Βακάλογλου (αρχιτέκτων μηχανικός MSc, προϊσταμένη του Τμήματος Προστασίας Νεωτέρων Μνημείων και Κινητών Πολιτιστικών Αγαθών της ΥΝΜΤΕ Κρήτης), και Μαρία Κουσουλάκου (ιστορικός τέχνης MPhil, MSc, από το αντίστοιχο Τμήμα της ΥΝΜΤΕ Αττικής, Ανατολικής Στερεάς Ελλάδας και Κυκλάδων).
3 Φεβρουαρίου 2027: «Τα Δημοτικά Νοσοκομεία της Αθήνας: η “Ελπίδα” της πόλης για την υγεία των δημοτών της», Μαρία Δανιήλ (δρ αρχιτέκτων μηχανικός, αναπληρώτρια γενική διευθύντρια Τεχνικών Υπηρεσιών και Έργων του Δήμου Αθηναίων).
3 Μαρτίου 2027: «Πρακτικά και θεωρητικά ζητήματα κατάλληλων επεμβάσεων σε κατασκευές από λιθοδομή της αρχιτεκτονικής κληρονομιάς. Μέρος ΙΙ», Ανδρονίκη Μιλτιάδου (δρ πολιτικός μηχανικός, διευθύντρια επί τιμή του Υπουργείου Πολιτισμού, πρώην αναπληρώτρια καθηγήτρια του ΕΜΠ).
7 Απριλίου 2027: «Αναπαραστάσεις της άνοιξης στον νεότερο ελληνικό πολιτισμό: ένα έργο του Νικολάου Γύζη σε διάλογο με τη μουσική και την ποίηση», Βασίλης Παναγιωτόπουλος (συντηρητής έργων τέχνης και αρχαιοτήτων MSc, από το Τμήμα Συντήρησης Νεωτέρων Μνημείων και Έργων Τέχνης της διοργανώτριας Υπηρεσίας).
12 Μαΐου 2027: «Τεχνητή νοημοσύνη στις πανεπιστημιακές σπουδές: προκλήσεις και νέες προοπτικές», Δέσποινα Καταπότη (αναπληρώτρια καθηγήτρια Θεωρίας Πολιτισμού και Ψηφιακού Πολιτισμού στο Τμήμα Πολιτισμικής Τεχνολογίας και Επικοινωνίας του Πανεπιστημίου Αιγαίου).
2 Ιουνίου 2027: «Heritage in Transition: Κλιματική αλλαγή, ανθεκτικότητα, τεχνητή νοημοσύνη και νέες προσεγγίσεις προστασίας», Κωνσταντίνα Σιούντρη (δρ αρχιτέκτων μηχανικός, αναπληρώτρια προϊσταμένη της ΥΝΜΤΕ Αττικής, Ανατολικής Στερεάς Ελλάδας και Κυκλάδων).
Πληροφορίες: 210 3253059, 210 3243289, ynmteaasek@culture.gr