Η υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη παρέδωσε στην υφυπουργό Πολιτισμού της Κυπριακής Δημοκρατίας, Λίνα Κασσιανίδου, 48 κυπριακές αρχαιότητες, οι οποίες επαναπατρίστηκαν από την Ελλάδα. Η παράδοση πραγματοποιήθηκε σε ειδική τελετή στο Κυπριακό Μουσείο, στη Λευκωσία, με αφορμή τη συμμετοχή της Λίνας Μενδώνη στο Άτυπο Συμβούλιο των Υπουργών Πολιτισμού της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Οι αρχαιότητες προέρχονται από τη συλλογή του πρέσβη Χρήστου Ζαχαράκη και αποτελούν σημαντικά δείγματα του κυπριακού πολιτισμού, καλύπτοντας μια ευρεία χρονολογική περίοδο, από την πρώιμη Εποχή του Χαλκού έως και τα μεσαιωνικά χρόνια. Μετά τον θάνατο του συλλέκτη, οι κληρονόμοι του παρέδωσαν άμεσα όλες τις αρχαιότητες της συλλογής στο ελληνικό Δημόσιο, με την επιθυμία να διερευνηθεί η προέλευσή τους και να επιστραφούν στον τόπο όπου ανήκουν.
Λίνα Μενδώνη: Το δέον και το ηθικό
Στην ομιλία της κατά την τελετή παράδοσης, η Λίνα Μενδώνη τόνισε τη συγκίνηση και τη σημασία της επιστροφής των αρχαιοτήτων στην Κύπρο.
«Σήμερα, επιστρέφουμε στην Κύπρο, στον τόπο που τις δημιούργησε, 48 αρχαιότητες κυπριακού πολιτισμού. Είναι μεγάλη η χαρά και η συγκίνησή μας, όταν υποδεχόμαστε ξενιτεμένες αρχαιότητες στη χώρα μας. Όμως, είναι εξίσου μεγάλη η χαρά μας όταν η Ελλάδα αποδίδει, όταν επιστρέφει αρχαιότητες στη χώρα όπου ανήκουν. Γιατί αυτό είναι το δέον και το ηθικό», σημείωσε.
Η υπουργός Πολιτισμού υπογράμμισε ότι η επιστροφή των αρχαιοτήτων αποκτά ιδιαίτερο συμβολισμό, καθώς πραγματοποιείται προς την Κύπρο, σε μια περίοδο κατά την οποία η Κυπριακή Δημοκρατία έχει αναδείξει, στο πλαίσιο της Προεδρίας της στην Ευρωπαϊκή Ένωση, το ζήτημα της παράνομης διακίνησης πολιτιστικών αγαθών.
Όπως ανέφερε, η Ελλάδα, συμπορευόμενη με τις αρχές της Διεθνούς Σύμβασης της UNESCO του 1970, εργάζεται συστηματικά για την αποκατάσταση της πολιτιστικής της κληρονομιάς, αλλά και για τη συμβολή της στην αποκατάσταση της κληρονομιάς άλλων κρατών.
«Η προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς επιτυγχάνεται μόνο μέσα από τη συνεργασία, την αλληλοβοήθεια και την αλληλοκατανόηση μεταξύ των λαών και των κρατών», επισήμανε η Λίνα Μενδώνη.
Κλείνοντας την ομιλία της, εξέφρασε την ευχή να ακολουθήσουν και άλλοι το παράδειγμα των οικειοθελών επιστροφών αρχαιοτήτων στις χώρες όπου ανήκουν και στους λαούς που τις δημιούργησαν.
Παράλληλα, αναφέρθηκε στον αγώνα για τον επαναπατρισμό κλεμμένων πολιτιστικών αγαθών της Κύπρου από τα κατεχόμενα, όπως οι τοιχογραφίες της Κανακαριάς, καθώς και στην ανάγκη συνεχούς εγρήγορσης για την προστασία μοναδικών κυπριακών αρχαιολογικών και μνημειακών συνόλων.
Λίνα Κασσιανίδου: Απτό παράδειγμα προστασίας της πολιτιστικής κληρονομιάς
Από την πλευρά της, η υφυπουργός Πολιτισμού της Κυπριακής Δημοκρατίας Λίνα Κασσιανίδου υπογράμμισε ότι η επιστροφή των αρχαιοτήτων δεν αποτελεί απλώς μια συνεργασία ανάμεσα στις αρμόδιες αρχές της Κύπρου και της Ελλάδας, αλλά ένα απτό παράδειγμα του τρόπου με τον οποίο υλοποιείται στην πράξη η προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς. Όπως σημείωσε, η πράξη αυτή συνδέεται με το δικαίωμα των κοινωνιών να διατηρούν ζωντανή τη σχέση τους με την ιστορία, τη μνήμη και την ταυτότητά τους.
Η Λίνα Κασσιανίδου τόνισε ότι για χώρες όπως η Κύπρος και η Ελλάδα, οι οποίες διαθέτουν πολιτιστική κληρονομιά ανεκτίμητης αξίας και έχουν βιώσει την απώλεια και την αποστέρηση πολιτιστικών αγαθών, ο αγώνας για την επιστροφή τους είναι κοινός.
Αναφέρθηκε, επίσης, στη σταθερή στήριξη της Κυπριακής Δημοκρατίας προς την Ελλάδα στο ζήτημα της επιστροφής των Γλυπτών του Παρθενώνα, επισημαίνοντας ότι τα πολιτιστικά αγαθά αποκτούν σημασία και αξία όταν βρίσκονται σε ουσιαστική σχέση με τον τόπο, τους ανθρώπους και την ιστορία τους.
Κλείνοντας, ευχαρίστησε την υπουργό Πολιτισμού της Ελλάδας και τις αρμόδιες ελληνικές αρχές για την καθοριστική συμβολή τους στην επιστροφή των αρχαιοτήτων στην Κύπρο, τονίζοντας ότι η συνεργασία των δύο χωρών αποδεικνύει πως, όταν υπάρχει πολιτική βούληση, θεσμική συνέπεια και κοινή προσήλωση στις αρχές προστασίας της πολιτιστικής κληρονομιάς, μπορούν να επιτευχθούν ουσιαστικά αποτελέσματα.
Κοινός αγώνας Ελλάδας και Κύπρου
Η επιστροφή των 48 αρχαιοτήτων αποτελεί ακόμη ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα των στενών σχέσεων Ελλάδας και Κύπρου, οι οποίες συνεχίζουν από κοινού τον αγώνα κατά της παράνομης διακίνησης πολιτιστικών αγαθών. Η πράξη αυτή αναδεικνύει τον σεβασμό στην ιστορική αλήθεια ως βασική αρχή για τη διαχείριση των μνημείων και των τεκμηρίων του παρελθόντος.
Την υπουργό Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη συνόδευαν ο σύμβουλος της Ελληνικής Πρεσβείας στην Κύπρο Κωνσταντίνος Σούλιος, η προϊσταμένη της Διεύθυνσης Τεκμηρίωσης και Προστασίας Πολιτιστικών Αγαθών Βασιλική Παπαγεωργίου και υπηρεσιακά στελέχη του Υπουργείου Πολιτισμού.
Στην τελετή παρέστη και ο εκπρόσωπος της οικογένειας του Χρήστου Ζαχαράκη, Στέφανος Φαρμακάς.