Ολοκληρώθηκαν οι εργασίες της αρχαιολογικής αποστολής του North Carolina State University στην προϊστορική θέση Μακούντα Βούλες/Μερσινούδια, στην Επαρχία Πάφου, σύμφωνα με ανακοίνωση του Τμήματος Αρχαιοτήτων του Υφυπουργείου Πολιτισμού της Κύπρου.

Η ανασκαφική περίοδος του 2025 έφερε στο φως τμήμα προϊστορικού νεκροταφείου, το οποίο είχε εντοπιστεί κατά την επιφανειακή έρευνα του δρος Darius Maliszewski. Οι τάφοι, ορισμένοι εκ των οποίων ήταν ορατοί πριν από την έναρξη της ανασκαφής, βρίσκονται στην κορυφή ενός λόφου κοντά στον χαλκολιθικό οικισμό, τμήμα του οποίου είχε ανασκαφεί από την αποστολή σε προηγούμενες ανασκαφικές περιόδους. Η αποστολή ανέσκαψε 10 τάφους λαξευτούς στον βράχο, ορισμένοι εκ των οποίων είχαν διαταραχθεί στους νεότερους χρόνους, ενώ άλλοι είχαν υποστεί μερική διάβρωση κατά μήκος της πλαγιάς του βράχου.

Φαίνεται ότι κυριαρχούν τρεις τύποι τάφων στο νεκροταφείο: 1) κυκλικοί λάκκοι διαμέτρου περίπου 1 μ., λαξευτοί στον βράχο, με ελαφρά διεύρυνση στη βάση, 2) κυκλικοί λάκκοι διαμέτρου περίπου 2 μ., λαξευτοί στον βράχο, με ελαφρά διεύρυνση στη βάση και σε ορισμένες περιπτώσεις με έναν μικρό πλευρικό θάλαμο (πιθανώς αποτέλεσμα ταφονομικών διεργασιών και όχι ανθρώπινης δραστηριότητας), και 3) ένας ορθογώνιος λάκκος λαξευτός στον βράχο. Όλοι οι τάφοι ήταν διαταραγμένοι και μόνο σε δύο εντοπίστηκαν μερικά κτερίσματα. Ο ένας τάφος περιείχε δεκάδες χάντρες από όστρεο, πικρόλιθο, φαγεντιανή και χαλαζία και ο άλλος περιείχε τμήμα ανθρώπινου σκελετού, δύο χάλκινες σπείρες και θραύσματα χάλκινου σύρματος. Με βάση τη μορφολογία τους και τους τύπους των ευρημάτων, φαίνεται ότι οι περισσότεροι τάφοι χρονολογούνται στη Χαλκολιθική περίοδο.

Στην περιοχή του νεκροταφείου τα επιφανειακά ευρήματα είναι ελάχιστα, σε αντίθεση με το σημείο του οικισμού στη Μακούντα, όπου η επιφάνεια του εδάφους είναι πλούσια σε αρχαιολογικό υλικό. Εξαίρεση αποτελούν ένας μεγάλος τριπτήρας και ορισμένα κεραμικά θραύσματα που βρέθηκαν στην επιφάνεια, κοντά σε έναν από τους τάφους.

Η ανασκαφική έρευνα στο νεκροταφείο στη Μακούντα προσθέτει νέα δεδομένα στη σύνθετη εικόνα των ταφικών πρακτικών της Χαλκολιθικής περιόδου στην Κύπρο. Παράλληλα, επισημαίνει τόσο ομοιότητες όσο και διαφορές με τα γνωστά νεκροταφεία της Σουσκιού, παρέχοντας έτσι νέα στοιχεία για την κοινωνική οργάνωση στην προϊστορική Κύπρο.

Η ανασκαφή διεξήχθη από τις 15 Ιουνίου έως τις 17 Ιουλίου 2025, υπό τη διεύθυνση της δρος Kathlyn Grossman (North Carolina State University) σε συνεργασία με τους δρα Tate Paulette (North Carolina State University), δρα Lisa Graham (College of Southern Nevada) και δρα Andrew MacCarthy (College of Southern Nevada), με χρηματοδότηση από το National Science Foundation των Ηνωμένων Πολιτειών Αμερικής, το North Carolina State University και από το American Society for Overseas Research.