Διάλεξη της πρώην Εφόρου Αρχαιοτήτων του Τμήματος Αρχαιοτήτων Κύπρου Δέσποινας Πηλείδου, με θέμα «Οι ανασκαφές στον Άγιο Σωζόμενο και η κεντρική Κύπρος στην Ύστερη Εποχή του Χαλκού», πραγματοποιείται στο πλαίσιο του τρίτου κύκλου της ετήσιας σειράς διαλέξεων «Η αρχαιολογία της Κύπρου»
Η σειρά συνδιοργανώνεται από το Σπίτι της Κύπρου και το Εργαστήριο Αρχαιολογίας και Ιστορίας της Τέχνης του Τμήματος Ιστορίας και Αρχαιολογίας ΕΚΠΑ και ο τρίτος κύκλος της πραγματοποιείται με τη στήριξη του Υφυπουργείου Πολιτισμού της Κυπριακής Δημοκρατίας και του Ιδρύματος Α.Γ. Λεβέντη.
Όπως σημειώνει η Δ. Πηλείδου: «Το πρόγραμμα επισκόπησης και στοχευμένων ανασκαφών στην περιοχή του Αγίου Σωζομένου, στο κέντρο του νησιού και πολύ κοντά στη γραμμή αντιπαράταξης γνωστή ως «πράσινη γραμμή», άρχισε το 2012 και συμπληρώθηκε το 2021. Πρώτος στόχος ήταν ο εντοπισμός αρχαιολογικών θέσεων της Εποχής του Χαλκού, γνωστών από παλαιότερες επισκοπήσεις, με νέες τεχνολογίες και ο εμπλουτισμός και η μελέτη του υλικού ούτως ώστε να διασαφηνιστεί η χρονολογική τους διάρκεια, η έκταση και η σχέση τους και ακολούθως να ληφθούν ανάλογα μέτρα για την προστασία τους από τις αναπτύξεις της περιοχής. Σε αντίθεση με τις επισκοπήσεις μόνο πολύ περιορισμένης κλίμακας ανασκαφές είχαν διενεργηθεί στην κοιλάδα του ποταμού Γυαλιά. Επομένως, το πρόγραμμα συνεχίστηκε, αφού προηγήθηκαν γεωφυσικές μελέτες, με στοχευμένες ανασκαφές σε συγκεκριμένες θέσεις, δηλαδή στα γειτνιάζοντα οχυρά (Barsak και Νικολήδες) και σε δύο θέσεις που ανήκουν στον ίδιο οικισμό (Τζίρπουλος και Αμπέλια). Η έρευνα και κυρίως η ανασκαφική έχει αποδώσει άγνωστα στοιχεία σε σχέση με τη σημασία του γεωφυσικού περιβάλλοντος και την οίκηση στην περιοχή, την έκταση των οικισμών και τη φύση τους, τις εμπορικές σχέσεις τους όπως και την οριστική καταστροφή τους στον 12o αιώνα π.Χ.»
Η διάλεξη, την οποία θα προλογίσει ο Διευθυντής του Εργαστηρίου Αρχαιολογίας και Ιστορίας της Τέχνης, Αναπληρωτής Καθηγητής Προϊστορικού Αιγαίου ΕΚΠΑ Γιώργος Βαβουρανάκης, είναι ανοικτή στο κοινό, ενώ θα προβληθεί σε ζωντανή ψηφιακή μετάδοση από την Υπηρεσία Ζωντανών Διαδικτυακών Μεταδόσεων ΔΙΑΥΛΟΣ του Εθνικού Δικτύου Υποδομών Τεχνολογίας και Έρευνας (ΕΔΥΤΕ) μέσω του συνδέσμου παρακολούθησης: https://diavlos.grnet.gr/room/1607?eventid=16179